میزان استناد به مطالب اینترنتی در آراء دیوان عالی فدرال آمریکا

مقدمه ای بیشتر از اصل مطلب:

همانطور که بارها نوشته ام، اینترنت ـ این منبع عالی اطلاعات ـ ، هنوز در بین حقوقدانان ایرانی بیگانه است.

در بین اساتید حقوق، قضات، وکلا و سردفتران در ایران، کمتر کسی پیدا می شود که اطلاعات یابی از اینترنت برایش عملی اصولی و عادی باشد.

این مساله، تا حدودی به نوع نگرش حقوقدانان ایرانی به اینترنت مربوط است. در سرمقاله اولین شماره از نشریه الکترونیک حقوق، گذری نقادانه داشتم بر بدبینی و نگاه تحقیر کننده برخی حقوقدانان ایرانی به ابزار اینترنت، و کوشیده بودم در اثبات نادرست بودن این نوع نگاه.

اگر گفته شود حقوقدان ایرانی به علت عدم حضور کافی اینترنت در ایران، هنوز با این ابزارانس نگرفته است، چه می توان گفت برای حقوقدانان ایرانی خارج از کشور؟ برای مثال در همین فرانسه برخی از دوستان دانشجوی دکترای حقوق، هنوز که هنوز است، اینترنت را به رسمیت نمی شناسند! اینان استناد به مطالب موجود در اینترنت را عملی غیر علمی می دانند! این دوستان، حسب انس و عادتی که به مرور و طی سالیان متمادی به کاغذ و کتاب پیدا کرده اند، کتاب و کاغذ برایشان مترادف با علم گشته و لذا هر آنچه غیر کاغذ است را چیزی می دانند که از آن علم نمی تراود.

بنابراین، بیگانگی اینترنت در بین حقوقدانان اینترنت را نمی توان فقط به حساب جا نیفتادن آن در ایران گذاشت؛ قسمت عمده این بیگانگی، به تسلط روحیه غیر علمی بر مطالب علمی برمیگردد به این معنا که مساله تشخیص علمی بودن یک منبع اطلاعاتی، به جای اتکاء برمنطق، بر اساس احساس و خصوصا عادت مورد قضاوت واقع می شود. و می دانیم که آدمی با پدیده های نوین بیگانه است لذا وقتی قضاوت در خصوص پذیرش یا عدم پذیرش یک ابزار نوین به عنوان منبع علمی به احساس آدمی گذاشته شود، اصل بر عدم پذیرش است زیرا آن پدیده به حکم تازه و بدیع بودن مورد بی مهری و بیگانگی قرار می گیرد.

در سرمقاله فوق الذکر نوشته بودم که:

«از لحاظ علمی هیچ تفاوتی بین نوشته اینترنتی و نوشته کاغذی نیست. تنها تفاوت یک نوشته منتشر شده در اینترنت با یک نوشته منتشر شده بر روی کاغذ، فقط پایه ای است که آن نوشته ها روی آن منتشر می شوند، نوشته اینترنتی روی پایه الکترونیک منتشر می شود و نوشته کاغذی روی پایه کاغذ. حال که تفاوت نوشته الکترونیک با نوشته کاغذی فقط همین است، آیا تفکری که بخواهد همچنان از تمایز نوشته اینترنتی با نوشته کاغذی با هدف ارجحیت علمی دادن به نوشته کاغذی دفاع کند، منطقی است؟
آنانی که تصورشان از کار علمی، کاری است که بر روی کاغذ منتشر شود، با اندکی تامل در می یابند که این تصور صرفا ناشی از عادت آنان به نوشته های کاغذی است! این عادت یقینا با گذشت زمان آرام آرام رنگ می بازد و رخت بر می بندد، کما اینکه امروزه، در روابط بین آنانی که به اینترنت دسترسی دارند، ایمیل (نامه الکترونیک) جای نامه های کاغذی را گرفته است. آینده از آن اینترنت است و “الکترونیک” در مورد هر چیز که امکان پذیر باشد، جانشین بلامنازع و نوع غیر قابل رقابت خواهد شد.»

اصل مطلب، کوتاه و مختصر:

برخلاف برخورد سرد حقوقدانان ایرانی، حقوقدانان سایر کشورها و خصوصا کشورهای پیشرفته در عرصه فن آوری اطلاعات و ارتباطات، به گرمی با اینترنت انس گرفته اند.

از سه گروه اساتید حقوق، وکلا و قضات، طبیعتا بازترین گروه برای روی آوردن به اینترنت، اساتید دانشگاه هستند و بسته ترین گروه، قضات. این مساله ناشی از طبیعت کار این گروههاست. برای اثبات میزان ورود اینترنت به جامعه حقوقی کشورهای پیشرفته، مثالی از آمریکا و آنهم از گروه بسته (قضات) بیان می کنم. حتی حلقه را تنگ تر می کنم و از محافظه کارترین قضات آمریکا مثال می زنم، دیوان عالی فدرال را مثال می زنم که قضات آن همگی کهن سال و محافظه کار هستند.

به تازگی، انجمن علوم سیاسی آمریکا، تحقیقی را منتشر کرده است که نشان می دهد دیوان عالی فدرال آمریکا چه اندازه در آراء خود، به منابع اینترنتی استناد نموده است. بر اساس این تحقیق، در سالهای ۱۹۹۵ و ۱۹۹۷ و ۱۹۹۸ هر سال در یک رای دیوان عالی فدرال به منابع اینترنتی استناد می شده است و در سالهای ۱۹۹۹ و ۲۰۰۰ هر سال در ۵ رای. این رقم در سال ۲۰۰۱ به ۸ رای رسیده است و در سالهای ۲۰۰۲، ۲۰۰۳ و ۲۰۰۴ به ترتیب به ۱۳، ۱۵ و ۳۵ رای رسیده است.

به طور کلی از سال ۱۹۹۵ تا سال ۲۰۰۴ در ۸۴ نظریه و ۷۰ پرونده و در مجموع در ۱۵۵ مورد به محتویات اینترنتی استناد شده است.

در بین ۹ قاضی این دیوان، قاضی Ginsberg در ۲۸ رای و ۱۵ پرونده بالاترین و قاضی Rehnquist در ۴ رای و ۲ پرونده، پائین ترین میزان استناد به منابع اینترنتی را داشته اند.

چه نوع پرونده هائی بیشترین استناد اینترنتی را داشته اند؟ ۲۵.۷% از مجموع استنادات اینترنتی، از آن آراء با موضوع آیین دادرسی کیفری بوده است.

برای اطلاعات بیشتر به این تحقیق مراجعه کنید.

امیدواری:

امیدوارم حقوقدانان ایرانی نیزهرچه زودتر واقعیت اینترنت را به خوبی لمس کرده و آنرا وارد زندگی حقوقی ایرانی کنند. قبلا نوشته بودم که شایسته و بلکه بایسته است که قضات، وکلا، سردفتران، اساتید حقوق و دانشجویان حقوق وارد اینترنت شوند.

باور کنید عقب افتادگی در عصر الکترونیک و آنهم در زمینه حضور در اینترنت، مساله ای نیست که بتوان جبرانش را با حساب سالهای مادی محاسبه کرد.

۱۵ برداشت درباره “میزان استناد به مطالب اینترنتی در آراء دیوان عالی فدرال آمریکا”

  1. sorush نوشته است:

    سلام

    خواستم بگم برخی از این اساتید عظام حتی بلد نیستند چطور search کنند تا چه برسه به…..

  2. بهار نوشته است:

    یه بار سر کلاس یکی از اساتید به مطلبی در یکی از وبلاگ ها استناد کردم، ایشون با لحن تندی گ?ت اینجا دانشگاه و محیط علمی است نه جای استناد به منابع پیش پا ا?تاده مثل اینترنت و وبلاگ!

  3. azadeh نوشته است:

    shayd barkhi mokhalefan estenad be internet az gostareshe roz be roze sitha va webha bashad ke tashkhise dorosty va nadorosty mataleb sakhtar mishavad hamantor ke midanid dar iran harkasi nemitavanad be rahaty ketab montasher konad ama rahandazi ye site ya web rahattar ast

  4. azadeh نوشته است:

    man khodam az internet bekhatere sorat va be roz bodane etelaat estefade mikonam ama bazi vaghta be sehate etelaat shak mikonam

  5. علی حاجی پور نوشته است:

    جواب برای آزاده

    نوشتید که بعضی وقتها به صحت مطالب اینترنت شک می کنید، سوال من این است که آیا این مساله در مورد نوشته های کاغذی صدق ندارد؟ در مورد گ?ته های ش?اهی چطور؟ اینترنت چیزی نیست جز تغییر پایه، قبلا پایه های اطلاعات، ش?اهی و کاغذی بودند و امروزه پایه الکترونیک هم اضا?ه شده است.
    شما در زندگی روزمره به مرور درک می کنید که ?لان شخص دروغگوست، یا ?لان شخص مشهور به راست گوئی است، در اینترنت هم اینگونه است. در واقع از نتایج آزادی بیان این است که هر کسی هر چیزی می گوید و از جمله دروغ، ولی تضارب آراء و عقاید و نیز ابزار نقد، کمک می کند در تشخیص درست از نادرست.
    به مرور که اینترنت جزئی از زندگی علمی شما شود، آرام آرام میزان علمی بودن سایت های مختل? و نوشته های نویسندگان مختل? را خواهید دانست.

  6. علی حاجی پور نوشته است:

    در خصوص مطلب بهار

    در ایران واژه وبلاگ، همانگونه که اشاره کرده ای، مورد قضاوت ناشایست قرار می گیرد.
    آری، این درست نیست که به بگوئیم چون مطالب چند وبلاگی که ما دیده ایم «بچگانه» است، لذا وبلاگ بچگانه است! بلکه باید منطقی قضاوت کردو گ?ت وبلاگ چیزی نیست جز یک ظر? که هر کسی از آن در اختیار دارد و هر چه دوست دارد در آن می ریزد. بنابراین، به حکم ت?اوت در مظرو? ها، نباید در مورد آنها قضاوت کلی کرد بلکه باید در مورد تک تک آنها قضاوت موردی کرد.
    به اساتید محترمی که چنین برخوردهای شدیدا قابل انتقادی نسبت به وبلاگ دارند، توصیه می کنم که سری به محتویات آکادمیک آمریکائی در اینترنت بزنند تا ببینند که اساتید آمریکا علاوه بر سایت رسمی خود، دارای وبلاگ نیز می باشند!

  7. sorush نوشته است:

    اقای دکتر، ضمن تأیید سخنان جنابعالی در جواب بهار. بهتره خاطر نشان بشه که البته هر نوع مطلبی از هر وبلاگ یا سایتی نیز قابل است?اده و استناد نیست و بهتره در این زمینه تشخیص مطالب سره از ناسره با دقت صورت بگیره چون در مورد انتشار کتاب لااقل با نشر یک کتاب تازه ، چند نسخه ای هم بدست دانشجو یا استاد می?ته، امکان نقد و بررسی در موردش بیشتره تا نوشته های یک وبلاگ.

  8. علی حاجی پور نوشته است:

    در خصوص نظر سروش

    با نظرت موا?قم، باید قضاوت شود تا سره از ناسره تشخیص داده شود، قضاوتی مورد به مورد.

    هنوز اینترنت علمی در ایران جا نی?تاده است وگرنه نقدهائی که از سوی اهل علم بر کتب و مقالات کاغذی میشود، در مورد نوشته های اینترنتی نیز در جوامعی که اینترنت علمی جا ا?تاده است، انجام می گیرد. مثلا در آمریکا، بارها اساتید مطالبی می نویسند در نقد ?لان نوشته علمی الکترونیک همکارشان.
    مساله در دسترس بودن (accessibility) ، مساله مهمی است، در جامعه ایرانی که هنوز بسیاری از حقوقدانان، اینترنت را در دسترس ندارند لذا نمی توانند به مطالب علمی اینترنتی دسترسی داشته باشند تا نقد و بررسی کنند.

  9. نازلي نوشته است:

    سلام!

    من دوستان زيادي را مي شناسم كه با انرژي تمام سعي در اصلاح محيط علمي خود دارند.
    گاه مو?ق بودند و البته متاس?انه در بيشتر مواقع ، خير.ولي چرا؟ به عنوان مثال در رابطه با معضلي كه مطرح شده ،صر? تبليغ و تشويق اساتيد براي بهبود اين وضع واقعا موثر نيست زيرا آنهامطمئنا مطلب شما را در اينترنت نمي خوانند!!!!! و از اين گذشته متاس?انه تعدادي از اساتيد ما مشكل زبان دارند.در نتيجه امكان است?اده از سايت هاي مهمي را در رابطه با تغييرات علم حقوق و نظرات جديد را از دست مي دهند.علاوه بر اين اكثر اساتيد ما كار وكالت و يا قضاوت ميكنند ؛ بنا براين كار آكادميك به معناي حقيقي آن در دانشگاه هاي ما معنا ندارد.و مهمتر از همه اينها با ورود به دنياي قضات وقضاوت، با يد ديد آيا واقعا جايي براي دكترين در قوانين ما آن هم با شمايي جديد وجود دارد؟ به نظر من قوانين ما پتا نسيل و انعطا? لازم را دارا نمي باشند تا قضات بخواهند ، از منابع اينترنتي است?اده كنند . به خصوص در قوانين كي?ري . مجازات ها وايين دادرسي كي?ري مشخص ا ند وجايي براي ترديد واست?اده از منابع جديد وجود ندارد. بنا براين بحث اخير پيچيده تر و عيق تراز آني هست كه به نظر ميرسد و هد? مورد نظر از نگارش اين مقاله تنها با روش اخير ميسر نمي شود و باز به همان بحث قديمي ميرسيم كه سيستم آموزشي ما مثل باقي امور زنجيره به هم پيوسته معيو بيست كه نمي شود يك تنه و جدا از ساير امور سعي در اصلاح آن نمود.حتي در اموري كه به نظر ساده مي آيد.ولي يقينا نقد كردن بهتر از سكوت كردن است.براي همين برا يت آرزوي مو?قيت مي كنم.

  10. کوروش نوشته است:

    سلام عزیز…جالب و وقتی بچه هایی که از ایران ر?تن رو به دکترای حقوق رسیدن به خودم ا?تخار می کنم که یک جوجه حقوقدانم…چون وضعیت حقوقی ما خیلی نا بسامانه و هر جا که پیشر?تی تو این زمینه می بینم خوشحال میشم….

  11. mona نوشته است:

    shoma barnameh i online ya narmafzari mishenasid ke matne inglisi ra be faranseh tarjomeh konad? agar doostan midanid lotfan mara khabar onid

  12. علی حاجی پور نوشته است:

    جواب به مونا خانم

    نرم ا?زارهای زیادی وجود دارند، معمولی ترین اونها بخش ترجمه سایت گوگل است به این آدرس:
    http://www.google.com/language_tools?hl=en
    یا بخش ترجمه سایت آلتاویستا
    http://babelfish.altavista.com/babelfish/tr
    یا این سایت
    http://www.reverso.net
    یا
    http://www.systranbox.com/systran/box
    یا
    http://www.worldlingo.com
    یا
    http://oaks.gracebridge.org/translator
    و یا
    http://www.alphaworks.ibm.com/aw.nsf/html/mt
    برای مشاهده ?هرستی از سایت های ترجمه، این آدرس را ببینید:
    http://c.asselin.free.fr/french/traduction.htm

  13. حمید نوشته است:

    سلام آقای دکترو به نظر من باید از نویسنده شناخت داشت تا بشه وب نوشته هاش رو به عنوان سند قبول کرد

  14. ali نوشته است:

    بهتر كه استادها دنبال اينترنت نيستند چون دانشجوها بهتر ميتونند از مقالات اينترنتي براي تحقيق كلاس رونويسي كنند.كسي هم نميفهمه از كجا مقاله را گرفتند.

  15. sh نوشته است:

    می خواستم بدانم در تدوین برنامه های کاربری ITدر ایران چه تمهیداتی از نظر قوانبن باید اندیشیده شود؟
    مچکرم

برداشت شما چیست؟